BioLawCom.De

ขณะนี้สถานการณ์หลาย ๆ อย่างในประเทศไทยเข้าขั้นวิกฤติ และปัญหาส่วนมากก็เป็นปัญหาเชิงโครงสร้าง ที่ไม่มีทีท่าว่าจะแก้ได้ง่าย ๆ แต่อย่าเพิ่งดีใจไปครับ เข้าขั้นวิกฤติไม่ได้หมายความว่าจะเลวร้ายกว่านี้ไม่ได้แล้ว มันยังสามารถลุกลามใหญ่โตได้อีก ดังสำนวนเยอรมันที่ว่า "Der Teufel scheißt immer auf den größten Haufen." แปลว่า ซาตานมักขี้ซ้ำบนขี้กองใหญ่ที่สุด (ขี้ - เป็นภาษาไทยแท้ ความสุภาพเป็นความสัมพัทธ์) หมายความว่า ความโชคร้ายมักมาตกกับผู้ที่อยู่ในสถานการณ์ย่ำแย่เสมอ ซึ่งตรงกับ Murphy's Law อย่างไม่น่าเชื่อ

สถานการณ์เลวร้ายที่ผมพูดถึงคือเรื่องต่าง ๆ ต่อไปนี้

• การรถไฟแห่งประเทศไทย กับปัญหาความล้าหลังของหน่วยงาน การจัดการ เทคโนโลยี รางรถไฟ หัวรถจักร (สรุปคือล้าหลังทุกอย่าง) กับแรงกดดันจากสหภาพการรถไฟ แห่งประเทศไทย (เรื่องแปรรูปนี่ก็คุยกันได้ยาว)
• ปัญหาการให้บริการเครือข่าย 3G ที่คุยกันมาตั้งนาน สุดท้ายก็จะล้มโต๊ะกันเฉย ๆ ซะงั้น แน่นอนว่ามีผู้บริโภคจำนวนมากไม่พอใจ
• ความดิ้นรน ดื้อรั้น ดึงดันสร้างโรงไฟฟ้านิเคลียร์ ทั้งที่ประเทศส่วนใหญ่ในโลกกำลังบอกลาโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์ เพราะผลตอบแทนจากการสร้างโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ไม่คุ้มเหมือนกับที่คำนวนเอาไว้ มีความเสี่ยงสูง และปัญหาขยะนิวเคลียร์ที่จนถึงทุกวันนี้ก็ยังแก้ไม่ได้ (ยังไม่นับข้อถกเถียงที่ว่ายูเรเนียมจะหมดเมื่อไร)
• ปัญหาการปิดกั้นการแสดงความคิดเห็น ไม่ว่าทางไหนก็ตาม ล่าสุดรัฐบาลเรียกร้องให้ผู้ให้บริการกระโดดเข้ามาช่วยรัฐบาลในการเซนเซอร์ความคิดเห็น (อ่านข่าวนี้)
• ปัญหาหุ้นตก ที่ไป ๆ มา ๆ มันก็ไปโยงกับปัญหาการแสดงความคิดเห็นผ่านอินเตอร์เนตเข้าจนได้ ด้วยเหตุเรื่องจับแพะ (อ่านข่าวนี้)
• ปัญหาไฟใต้ที่ร้อนแรงแผดเผาชีวิตผู้คนมาจะครึ่งทศวรรษอยู่แล้ว (ใครลืมไปแล้วบ้างยกมือหน่อย) ก็ไม่มีทีท่าว่าจะมีการศึกษาปัญหา และแก้ปัญหาอย่างจริงจัง (ส่วนมากพยายามแก้ปัญหา โดยไม่ได้ศึกษาปัญหาก่อน)

เท่านั้นยังไม่พอ ...

เหตุบ้าน และ การเมือง

วันนี้ผมได้อ่านข่าวเรื่อง "ระบุชัดไทยเสื่อมลงทุกปี "สิงคโปร์-มาเลฯ" ทิ้งห่างหลายช่วงตัว ระดับความสงบสุขต่ำสุดรองจากพม่า" ผ่านทาง ประชาไท ทำให้รู้สึกสะเทือนใจ แต่ไม่แปลกใจ เพราะแนวโน้มของประเทศไทยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ได้ชี้ให้เห็นค่อนข้างชัดเจน ว่าเรากำลังเดินทางไปทางไหน แต่ไม่รู้ทำไมให้ตายสิ เมื่อผมอ่านข่าวนี้จบ ผมกลับนึกถึงคำพูดของหลาย ๆ คนที่ชอบบอกว่า "ให้พูดถึงเมืองไทย และคนไทยในแง่ดี" และมีคนชอบกล่าวหาผมว่า "ชอบมองเมืองไทย และคนไทยในเง่ร้าย" จนบางคนถึงขนาดไปตั้งเป็นกระทู้ในกระดานสนทนา เพื่อเขียนถึงมุมมองของผมในเรื่องนี้โดตเฉพาะก็เคยมี

ไม่ว่าจะเป็นการมองโลกในแง่ดี (optimistic) การมองโลกในแง่ร้าย (pessimistic) ล้วนเป็นเรื่องของมุมมอง ของใครของมัน คงหาคนถูกคนผิดไม่ได้ แต่มุมมองทั้งสองลักษณะ เป็นการมองแบบสุดขั้วไปคนละข้าง หากจะมองโลกอย่างสายกลาง คงต้องเป็นมุมมองแบบ มองโลกตามความเป็นจริง (realistic) ด้วยเหตุด้วยผล (reational) แต่ทั้งนี้และทั้งนั้น การมุมมองของแต่ละคนก็ล้วนเกิดจากประสบการณ์ของคนนั้น ๆ แม้ว่าคน ๆ หนึ่งจะมองโลกตามความเห็นจริงดามหลักแห่งเหตุผล ก็เป็นเหตุผลที่เอนเอียงอยู่ดี

สิ่งที่ผมสนใจคงไม่ใช่เรื่องของมุมมอง แต่ที่ผมอยากเขียนถึงคือ ให้พูดถึงเมืองไทย และคนไทยในแง่ดี ถือเป็นการมองโลกในแง่ดีหรือไม่ ? ...

เหตุบ้าน และ การเมือง

"[...] ดังนั้นหากเราคิดแบบมองสิ่งต่างๆ ตามเหตุปัจจัย เราจะสามารถมองเห็นช้างทั้งตัว และไม่วินิจฉัยอะไรตื้นๆ แต่เวลานี้ใครมองสักอย่างหนึ่ง จะฟังธง หากใครเลวจะเลวบริสุทธิ์ หากใครดีก็ดีแบบหาที่ติไม่ได้เลย

สื่อจะมี วิธีคิดอย่างนี้ไม่ได้ สื่อคิดแบบนี้เมื่อไหร่ ความเป็นกลางทางปัญญาได้สูญเสียไปแล้วเรียบร้อย เพราะฉะนั้นสื่อต้องมีวิธีคิดในลักษณะเชื่อมโยง มองสิ่งต่างๆ ตามเหตุปัจจัย แล้วจึงจะได้ปัญญาที่แท้จริงมา หากไม่มองสิ่งต่างๆ ตามเหตุและปัจจัย เราจะได้ปัญญาแบบกระท่อนกระแท่น แบ่งเป็นเสื้อ เป็นส่วน และเมื่อวิจารณ์สิ่งใดเราก็จะนำเสนอแต่ข้อวิพากษ์วิจารณ์ที่ตื้นเขิน เป็นเศษ เสี้ยว ส่วน ตื้นๆ และเราก็ไปยัดเยียดความผิดให้ใครสักคนที่เราได้เห็นเขาเพียงบางแง่มุม เท่านั้นเอง

เหตุบ้าน และ การเมือง

วันนี้ตอนเย็น ๆ (ของเยอรมัน) ผมได้คุยกับน้าที่ผมเคารพท่านหนึ่ง ผ่านการสื่อสารแบบ instance messenger ในเรื่องของปัญหาบ้านเมืองที่เกิดขึ้นในประเทศไทยขณะนี้ ประเด็นหลักที่คุยกันคือ "ปัญหาการเมืองที่เกิดขึ้นในประเทศไทยตอนนี้ เป็นปัญหาด้านจริยธรรมจริงหรือ ?"  โดยธงของผมและของน้าต่างกันแบบสุดขั้ว เพราะน้าของผมมองว่า ปัญหาที่เกิดขึ้นในประเทศไทยส่วนใหญ่เกิดจาก นักการเมืองขาดจริยธรรม และเนื่องจากนักการเมืองเป็นกลุ่มผู้กุมอำนาจ ทำให้ผลร้ายที่เกิดขึ้นไหลจากข้างบนลงสู่ข้างล่าง จนในที่สุดประเทศไทยต้องจมปลักอยู่กับปัญหาต่าง ๆ มากมายอย่างที่เป็นอยู่ทุกวันนี้

ในขณะที่ผมกลับคิดว่า จริยธรรมไม่ใช่ประเด็นปัญหาทางการเมือง การเรียกร้องให้นักการเมือง และผู้มีอำนาจทางการปกครองต้องเป็นคนดี (ดีในแบบที่คนส่วนใหญ่ตอนนี้ต้องการ) เป็นข้อเรียกร้องที่ไม่สามารถเกิดขึ้นได้จริง และในหลักการของประชาธิปไตย การเลือกตัวแทนกลุ่ม ก็เป็นไปเพื่อรักษาผลประโยชน์ของกลุ่ม ไม่ใช่เพราะตัวแทนกลุ่มเป็นคนดี และผลประโยชน์ของคนส่วนใหญ่ควรได้รับการดูแลรักษาด้วยระบบตรวจสอบ ที่รัดกุม และทำงานได้จริง ไม่ใช่เพราะคนดีเป็นคนดูแลรักษา (แต่ผมไม่ได้ต่อต้านคนดีนะครับ อย่าเข้าใจผิด เพียงแต่นิยามของคนดีแต่ละคนไม่เหมือนกันเท่านั้น)

บทสรุปของการสนทนา ก็คงเหมือนกับการสนทนาทางการเมืองส่วนใหญ่ที่เกิดขึ้น คือ ต่างคนก็ยังคงยึดมั่นในแนวคิดของตนเองอยู่ เราทั้งคู่แทบไม่สามารถเปลี่ยนแปลงความคิดของฝ่ายตรงข้ามได้เลย และจากการเฝ้าสังเกตการณ์ทางการเมืองในช่วงที่ผ่านมา ผมคิดว่าความคิดของคนส่วนใหญ่ในประเทศไทย จะออกไปแนวทางเดียวกับน้าของผม ด้วยความบังเอิญแบบไม่น่าเชื่อ วันนี้ประชาไทมีบทความเรื่อง อาการโหยหา ‘คนดี’ กับ ‘การปฏิวัติสังคมไทย’ ออกมาให้ได้อ่านกัน ...

เหตุบ้าน และ การเมือง

เมื่อไม่กี่วันก่อนผมได้เขียนบล็อกเรื่อง โปรแกรมช่วยเขียนบทความทางการเมือง เพื่อที่จะบอกว่า สิ่งที่คนเสื้อแดง และคนเสื้อเหลืองทำไม่ต่างกันมากนัก ทั้งในแง่ของความเสียหายของประชาชนที่ไม่เกี่ยวข้อง ความเสียหายของรัฐ การแก้ปัญหาโดยใช้ความรุนแรง การทำให้รัฐไทยขาดเสถียรภาพทางการเมือง ขาดความน่าเชื่อถือในเวทีโลก การขาดความเข้าใจในระบอบประชาธิปไตยของผู้ชุมนุม การนำผู้ชุมนุมประท้วงมาเป็นหมากเบี้ย เพื่อการช่วงชิงอำนาจของกลุ่มแกนนำ ฯลฯ แต่แล้วสถานการณ์ และการได้อ่านบทความหลาย ๆ เรื่องตามสื่อต่าง ๆ ก็ทำให้ผมเริ่มรู้สึกลังเล

ก่อนที่จะเขียนต่อ ขอให้ผู้อ่านทำความเข้าใจก่อนว่า ผมไม่เห็นด้วยกับการกระทำของทั้งเหล่าเสื้อเหลือง และเหล่าเสื้อแดง (และความคิดเห็นของผมต่อเรื่องนี้ ทั้งที่ผ่านเวบและไม่ผ่านเวบค่อนข้างชัดเจน) เผื่อใครต้องการยัดเยียดความเป็นสีต่าง ๆ ให้กับผม

ในแง่ของความเสียหายที่เกิดจากการชุมนุมประท้วงของทั้งสองฝ่าย ผมมองว่าไม่ต่างกันมากนักในเชิงคุณภาพ จะต่างกันก็แต่ปริมาณความเสียหายที่เกิดขึ้น ซึ่งแปรผันตรงกับระยะเวลาของการชุมนุมสร้างความเสียหาย ในแง่ของความชอบธรรม การประเมินสถานการณ์โดยใช้วิจรณญาณส่วนตัวของผม ก็มองว่าไม่ต่างกันเช่นกัน เพราะผมมองว่าเป็นการช่วงชิงอำนาจทางการเมืองของคนสองกลุ่ม โดยมีเรื่องของการแย่งมวลชน เพื่อชิงชัยอำนาจกันเท่านั้น

แต่เมื่อผมได้อ่านบทความหลาย ๆ เรื่อง (เนื่องจากมีหลายบทความจัด ก็ลองหาอ่านกันดูครับ ส่วนมากผมก็อ่านจาก ประชาไท นั่นแหละ) ก็ทำให้ผมสำนึกขึ้นมาได้ว่า อย่างน้อยคนเสื่อแดง ก็มีความชอบธรรมมากกว่าคนเสื้อเหลือง เพราะรัฐบาลที่มากจากการเลือกตั้ง ก็คือรัฐบาลที่คนเสื้อแดงเป็นคนเลือก แต่ก็ถูกคนเสื้อเหลืองล้มโดยปราศจากความชอบธรรมใด ๆ ในระบอบประชาธิปไตย ...

เหตุบ้าน และ การเมือง